श्रीमानको १ करोड vs. श्रीमान-श्रीमतीको ५०-५० लाख: कुनमा बढी फाइदा?

परिवारको आम्दानी १ करोड येन, तर कमाउने तरिका फरक हुँदा हातमा आउने पैसा पनि फरक पर्छ।

जापानमा बस्दा आम्दानीको हिसाबकिताब अलि अनौठो लाग्छ कहिलेकाहीँ। तलबको कागजमा मोटो अंक देखिन्छ, तर बैंक खातामा आउँदा अर्कै हुन्छ। अनि त्यसमाथि पनि, श्रीमान-श्रीमतीको कमाइ कसरी बाँडिएको छ भन्ने कुराले हातमा आउने पैसामा ठूलो फरक पार्ने रहेछ।

यो कस्तो हिसाब हो?

एउटा उदाहरण हेरौं: परिवारको कुल आम्दानी वार्षिक १ करोड येन। सुन्दा त गज्जवकै लाग्छ, हैन? तर यो १ करोड कसरी कमाइन्छ, त्यसले तपाईंको हातमा कति पैसा बच्छ भन्ने कुरा निर्धारण गर्छ।

तीनवटा परिवारको कल्पना गरौं:

१. श्रीमानले मात्रै १ करोड येन कमाउने, श्रीमतीको आम्दानी ०।

२. श्रीमानले ७०० लाख र श्रीमतीले ३०० लाख येन कमाउने।

३. श्रीमान र श्रीमती दुवैले ५०-५० लाख येन कमाउने।

तपाईंलाई कुनमा सबैभन्दा बढी पैसा बच्छ जस्तो लाग्छ? मलाई त सबैमा एउटै होला जस्तो लागेको थियो। तर होइन रहेछ। हिसाब गर्दा, तेस्रो परिवार (५०-५० लाख) को हातमा पहिलो परिवार (१ करोड+०) को भन्दा वर्षको करिब ४.५ लाख येन बढी आउँछ। 🤯

किन यस्तो हुन्छ?

यसको मुख्य कारण जापानको कर प्रणाली हो, जसलाई 'प्रोग्रेसिभ ट्याक्सेसन' (progressive taxation) भनिन्छ। सजिलो भाषामा भन्दा, 'जति धेरै कमायो, उति धेरै प्रतिशत कर'।

जब एकजनाले मात्रै १ करोड येन कमाउँछ, उसको आम्दानी उच्च करको स्ल्याबमा पर्छ। तर जब दुईजनाले ५०-५० लाख कमाउँछन्, दुवैजनाको आम्दानी तल्लो करको स्ल्याबमा पर्छ। फलस्वरूप, परिवारले तिर्ने कुल करको रकम कम हुन्छ र हातमा बढी पैसा बच्छ।

यसबाहेक, जापानमा 'इन्कम वाल' (年収の壁) भन्ने कुरा पनि छ। यदि डिपेन्डेन्टमा बसेको पार्टनरले निश्चित रकमभन्दा बढी कमाउन थाल्यो भने, अर्को पार्टनरले पाउँदै आएको कर छुट (जस्तै 配偶者控除) काटिन्छ। कहिलेकाहीँ त दुःख गरेर कमाएको पैसाभन्दा करमा गुमाउने पैसा धेरै हुन जान्छ।

अनि हामीले के गर्ने त?

यो थाहा पाएपछि जागिरै छोडेर हिसाब मिलाउन लाग्ने भन्ने त होइन। तर यो जानकारी हुनु धेरै महत्त्वपूर्ण छ, विशेषगरी जब श्रीमान-श्रीमती दुवैजना आफ्नो करियर र आम्दानीबारे योजना बनाउँदै हुनुहुन्छ।

आफ्नो परिवारको लागि कुन तरिका सबैभन्दा उपयुक्त हुन्छ भनेर सँगै बसेर छलफल गर्नु राम्रो हो। कहिलेकाहीँ पार्ट-टाइम काम बढाउँदा फाइदा होला, कहिलेकाहीँ नहोला।

जापानको पैसाको नियम र सिस्टमहरु थाहा पाइराख्दा सही निर्णय लिन सजिलो हुन्छ। आखिर, दुःख गरेर कमाएको पैसा हो, सकेसम्म बचाउन पाए कसलाई पो खुसी लाग्दैन र।