ဘောနပ်စ်ရဲ့ ပျောက်ဆုံးသွားတဲ့ ၂၀% လျှို့ဝှက်ချက်
ဘောနပ်စ်စာရင်းကို ဖွင့်ကြည့်ပြီး ပျော်မလို့ရှိသေး၊ လက်ထဲအမှန်တကယ်ရတဲ့ ပမာဏကိုမြင်ပြီး "ဒါပဲလား" လို့ ဖြစ်သွားဖူးလား။
ဘာဖြစ်သွားတာလဲ။
တစ်နှစ်ပတ်လုံး စောင့်မျှော်ခဲ့ရတဲ့ ဘောနပ်စ်။ ပိုက်ဆံလေးရရင် အိမ်ပြန်ပို့မယ်၊ ဖုန်းအသစ်လေးဝယ်မယ် စသဖြင့် အစီအစဉ်တွေဆွဲထားတာပေါ့။ ဒါပေမဲ့ ဘဏ်စာအုပ်ထဲဝင်လာတဲ့အခါ 額面 (Gakumen - စာရွက်ပေါ်က ပမာဏ) နဲ့ 手取り (Tedori - လက်ထဲအမှန်တကယ်ရငွေ) က ကမ္ဘာနဲ့ခြားသွားတယ်။ ကိုယ့်ပိုက်ဆံတွေ မျက်လှည့်ပြလိုက်သလို ပျောက်သွားတာလေ။
တရားခံတွေကတော့ ကျန်းမာရေးအာမခံ၊ ပင်စင်၊ အလုပ်အကိုင်အာမခံနဲ့ ဝင်ငွေခွန်ဆိုတဲ့ သူတို့လေးယောက်ပါပဲ။ ဒီအခွန်အခတွေက ကိုယ့်ဘောနပ်စ်ရဲ့ ၂၀% လောက်ကို ဘဏ်အကောင့်ထဲမရောက်ခင်မှာပဲ လာနှုတ်သွားကြတာ။ ဥပမာ ယန်းသုံးသိန်း ဘောနပ်စ်ရရင် လက်ထဲရောက်မှာက ယန်းနှစ်သိန်းလေးသောင်းဝန်းကျင်လောက်ပဲ။ 😭
တစ်ခုချင်းစီ ဘယ်လိုဖြတ်သလဲ။
အဓိကအများဆုံးဖြတ်တာက လူမှုဖူလုံရေးအာမခံ (社会保険 - Shakai Hoken) တွေပါ။ ကျန်းမာရေးအာမခံ (健康保険) နဲ့ ပင်စင် (厚生年金) က အဓိကပဲ။ ပင်စင်အတွက်ကတော့ ကုမ္ပဏီကတစ်ဝက်ကိုယ်ကတစ်ဝက်ကျခံရတာမို့ နည်းနည်းတော့တော်သေးတယ် ပြောရမှာပေါ့။
နောက်တစ်ခုက အလုပ်အကိုင်အာမခံ (雇用保険)။ ဒါကတော့ ရာခိုင်နှုန်းနည်းနည်းပဲဖြတ်ပါတယ်။ အသက် ၄၀ နဲ့ ၆၄ ကြားဆိုရင်တော့ နောက်ထပ်တစ်ခုတိုးလာပါပြီ။ သက်ကြီးစောင့်ရှောက်ရေးအာမခံ (介護保険) ပါ ထပ်ပေးရပါတယ်။
ဝင်ငွေခွန် (所得税) လည်း ကျန်သေးတယ်။ အထူးအဆန်းက အဲ့ဒီဝင်ငွေခွန်ကို ပြီးခဲ့တဲ့လရဲ့ လစာပေါ်မူတည်ပြီး တွက်ချက်တာ။ ဆိုတော့ ပြီးခဲ့တဲ့လက အချိန်ပိုတွေအများကြီးဆင်းထားရင် ဒီတစ်ခါ ဘောနပ်စ်မှာ အခွန်ပိုဆောင်ရနိုင်ခြေရှိတယ်။ ရှုပ်ရှုပ်ယှက်ယှက်နဲ့၊ ဒါပေမဲ့ အားလုံးကို နှစ်ကုန်မှာတော့ 年末調整 (Nenmatsu Chousei) နဲ့ ပြန်ညှိပေးပါတယ်။
ဒါဆို နေထိုင်ခွန်ကရော။
သတင်းကောင်းတစ်ခုတော့ရှိတယ်။ လတိုင်းလခထဲကနေ ဖြတ်နေကျ နေထိုင်ခွန် (住民税 - Juminzei) ကို ဘောနပ်စ်ကနေ လုံးဝမဖြတ်ပါဘူး။
ဒါကြောင့် ဘောနပ်စ်က လစာထက် လက်ထဲပိုကျန်တယ်လို့ ခံစားရတာပေါ့။ ဒါပေမဲ့ အရမ်းကြီးတော့ မပျော်လိုက်နဲ့ဦး။ မပေးရဘူးလို့တော့ မဟုတ်ဘူးနော်။ အဲ့ဒီအခွန်ကို ကိုယ့်လစာထဲကနေ တစ်နှစ်စာလုံး ၁၂ လခွဲပြီး နည်းနည်းချင်းဖြတ်တောက်သွားတာပါ။ ဂျပန်ရဲ့စနစ်က အမြဲတမ်း ကြိုတင်ပြင်ဆင်ထားပြီးသား။
